شخصیت کنترل گر کیست؟

هر فردی خواهان کنترل بر زندگی خود است. اما گاهی اوقات این خواسته به اندازه‌ای شدید می‌شود که فرد به یک شخصیت کنترل‌ گر تبدیل می‌شود. این افراد نه تنها تمایل دارند به زندگی خود کنترل کامل داشته باشند بلکه تلاش زیادی می‌کنند تا جنبه‌های زندگی دیگران را نیز تحت کنترل خود قرار دهند. این رفتار کنترل‌گری ممکن است منجر به اختلافات و مشکلاتی شود که بر زندگی افراد دیگر تاثیر منفی می‌گذارد.

شخصیت کنترل‌ گر به طور معمول نیاز‌ها و خواسته‌های دیگران را نادیده می‌گیرند و به طور مداوم سعی دارند تا به عنوان کنترل‌گر اصلی در موقعیت‌ها حضور داشته باشند. این افراد ممکن است حتی به نظرات و تصمیمات دیگران بی‌احترامی کنند و سعی کنند تا در همه‌چیز دخالت کنند. اگر شخصیت کنترل‌گر در محیط زندگی شما وجود داشته باشد، او ممکن است نقش یک رئیس کنترل‌گر را داشته باشد و باعث ایجاد تنش و ناراحتی در محیط کاری شما شود. همچنین در رابطه‌های عاطفی، اگر شریک شما شخصیت کنترل‌ گر داشته باشد، ممکن است احساس محدودیت و پایمال شدن حقوق شخصی را تجربه کنید.

دلایل مختلفی وجود دارد که افراد به کنترل دیگران روی می‌آورند. برخی از آن‌ها احساس اضطراب می‌کنند و فکر می‌کنند که تنها با کنترل موقعیت‌ها می‌توانند از وقوع اتفاقات ناخواسته جلوگیری کنند. همچنین دلایل دیگری وجود دارد که باعث بوجود آمدن شخصیت کنترل گر  در افراد می‌شود که در ادامه این مقاله در دانشگاه کسب و کار به آن‌ها اشاره خواهم کرد.

پس تا انتها همراه من در دانشگاه کسب و کار باشید.

منظور از کنترل گری چیست؟

کنترل‌گری یک ویژگی شخصیتی است که به معنای تمایل فرد به نفوذ و کنترل دیگران و مواقع مختلف در زندگی آنها است. افرادی با شخصیت کنترل‌گر به طور معمول تلاش می‌کنند تا تصمیمات، رفتارها، و اعمال دیگران را بر اساس خواسته‌ها و تمایلات خود کنترل کنند. آنها ممکن است به طور فزاینده به نقش خود راضی و سلطنتی به عنوان یک کنترل‌گر در موقعیت‌های خانوادگی، اجتماعی، یا حرفه‌ای تقویت کنند.

فردی با شخصیت کنترل‌گر ممکن است نقش همسر، والد، دوست، مدیر، یا اپراتور تلفن همراه را داشته باشد. آنها تمایل دارند تا افراد دیگر را به تطابق با خواسته‌ها و دستورات خود تشویق کنند و ممکن است در مواجهه با مخالفت یا عدم اطاعت افراد دیگر، به شدت عصبانی شوند یا اقدام به اجرای قدرت و تهدید نمایند.

توضیح کاملی به سوال شخصیت کنترل گر کیست؟

پس از اینکه تعریف کلی شخصیت کنترل‌ گر را مورد بررسی قرار دادیم، حالا به پاسخ دادن به سوال «شخصیت کنترل گر کیست؟» می پردازم. همانطور که گفتم، بیشتر افراد تمایل دارند تا بر بخشی از زندگی خود و دیگران کنترل داشته باشند. اما وقتی این تمایل به اندازه‌ای شدید می‌شود که باعث آزار خود یا دیگران می‌شود، آنگاه می‌توانیم به شخصیت کنترل‌گر اشاره کنیم. افرادی که این ویژگی شخصیتی دارند، دارای تمایل شدید به کنترل تمام جریان زندگی و وقایع خود و دیگران هستند.

آن‌ها سعی می‌کنند تا حد ممکن همه اتفاقات و تعاملات را در زیر چتر کنترل شخصی خود قرار دهند. با این حال، باید توجه داشت که انسان‌ها موجوداتی اجتماعی هستند و بخش مهمی از رویدادهای زندگی‌شان به تعامل با دیگران وابسته است. به عبارت دیگر، برخی از وقایع و اتفاقات زندگی ما به کنش یا واکنش دیگران بستگی دارند و قابل کنترل مستقیم توسط فرد مشخصی نیستند. همچنین، گاهی اوقات اتفاقاتی رخ می‌دهند که خارج از کنترل هر کسی، حتی شخصیت کنترل‌گر، قرار دارند.

ویژگی‌های رفتاری شخصیت کنترل گر

هر رفتار دارای نشانه‌های خاصی است که امکان شناسایی و تشخیص آن را فراهم می‌کند. کنترل‌گری نیز یک ویژگی شخصیتی مهم و به حدی رایج است که با علائم و نشانه‌های خاصی همراه می‌شود. از مهم‌ترین نشانه‌های کنترل‌گری در افراد می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

محبت افراطی:

 بسیاری از افرادی که به عنوان شخصیت کنترل‌گر شناخته می‌شوند، به محبت و احترام به شما بیش از حد و افراطی اهمیت می‌دهند. آنها سعی در کنترل و تنظیم زندگی شما دارند و برای مثال همیشه سعی می‌کنند شما را به مقصدی برسانند یا لوازم مورد نیاز شما را به تنهایی تهیه کنند. اما این رفتار در واقعیت، تلاش برای ارضای حس کنترل‌گری آنهاست.

محدود کردن رفت‌وآمد شما:

 شخصیت کنترل‌گر به طور واضح تلاش می‌کند تا ارتباطات و تعاملات شما را محدود کند. او می‌خواهد با استفاده از احساس کنترل‌گری خود، دایره اطرافیان شما را به نحوی شکل دهد که با خواسته و نظرات خود همخوان باشد.

ایراد گرفتن مداوم:

 شخصیت کنترل‌گر به طور مداوم از کارها، رفتارها، ظاهر و ویژگی‌های شما ایراد می‌گیرد. این افراد به طور پیوسته از موارد مختلف شما انتقاد می‌کنند و این کار تکراری باعث کاهش اعتماد به نفس شما می‌شود. در نتیجه، شما دچار احساس ناتوانی می‌شوید و ترجیح می‌دهید تا همه چیز را به نظرات او واگذار کنید.

آسیب‌زدن به خود:

 شخصیت کنترل‌گر برای رسیدن به اهداف خود و اجبار شما به انجام برخی امور، ممکن است به آسیب‌زدن به خودش بپردازد. این افراد اقدامات خود را به گونه‌ای شکل می‌دهند که به شدت خطرناک باشند، از خوردن غذا اجتناب می‌کنند، به کارهای پرخطر روی می‌آورند و حتی ممکن است به نظرات خود آسیبی برسانند.

انتقال حس عذاب وجدان:

 افراد کنترل‌گر ممکن است حس عذاب وجدان خود را به شما منتقل کنند. این به معنای این است که در مقابل انتقاد یا رفتار مخالف شما، به شدت عذاب وجدان دیگران را به شما انتقال می‌دهند تا از شما باج عاطفی دریافت کنند و به کنترل‌گری خود ادامه دهند.

دعوا و بحث و جدل:

 اگر با شخصیت کنترل‌ گر در ارتباط باشید و درخواستی خلاف میل و نظرات او را داشته باشید، او ممکن است شروع به بحث و جدل کند. این افراد تلاش می‌کنند رفتارهای خود را به نحوی شکل دهند که باعث بحث، دعوا و تشنج روانی شود و شما را وادار به ترک خواسته‌های خود کنند.

پرخاشگر بودن:

یکی از ویژگی‌های دیگر شخصیت کنترل‌گر، پرخاشگری است. او در بسیاری از مواقع، به ویژه زمانی که اتفاقی بر خلاف خواسته  او رخ می‌دهد، به پرخاشگری می‌پردازد. این پرخاشگری ممکن است به صورت کلامی یا حتی فیزیکی، با ضرب و شتم همراه شود.  در واقع نیازی نیست که برای برانگیختن یک شخصیت کنترل‌گر، اقدامات خاصی انجام دهید. یک مخالفت کوچک و ساده می‌تواند به اندازه‌ای کافی باشد که او به شدت عصبانی کند.

انتقاد پذیر نبودن:

افرادی با شخصیت کنترل‌گر، در مقابل انتقاد و ایراد گرفتن از دیگران واکنش زیادی نشان می‌دهند و تمایلی به پذیرش انتقاد ندارند. آن‌ها به هیچ وجه انتقادپذیر نیستند و واکنش‌های غیرمنطقی را نسبت به انتقاداتی که به خودشان می‌شود، از خود نشان می‌دهند. این انتقادها معمولا باعث عصبانیت شدید آن‌ها می‌شود.

حسود بودن نسبت به ارتباطاتتان:

افراد کنترل‌گر به شدت نسبت به توجه شما به دیگران حسادت می‌کنند. آنها خواهان تمام توجه و محبت شما هستند و از تقسیم کردن این توجه بادیگران بسیار ناراحت و عصبی می‌شوند. بنابراین، هر بار که شما به دیگران مثل دوستان یا اعضای خانواده توجه می‌کنید، آنها شما را انتقاد می‌کنند، عصبی می‌شوند و حتی ممکن است به بدگویی درباره شما و دیگران روی آورند.

تمایل به تغییر شخصیت شما:

کنترل‌گرها به شدت تمایل دارند شما را تغییر دهند. به عبارت دیگر، آنها از شما انتظار دارند مطابق میل و خواسته‌های خودشان عمل کنید. به عنوان مثال، تا زمانی که شما لباس‌هایی را نپوشیده‌اید که او تایید کند، با شما بیرون نمی‌رود یا ممکن است لباس‌هایی که او فکر می‌کند مناسب نیستند را دور بیندازد.

تحمل شنیدن نه را ندارند:

مخالفت با فردی که شخصیت کنترل‌گری دارد، به طور کلی نتایج مثبتی به دنبال نخواهد داشت. این افراد تحمل نه‌گویی و مخالفت دیگران را ندارند و به راحتی به انتقاد و مخالفت باعث ناراحتی و عصبانی شدن می‌شوند. به همین دلیل، حتی با یک مخالفت اولیه و سطحی از سوی دیگران، بسیار عصبانی و تنش‌زا می‌شوند.

داشتن واکنش اغراق آمیز:

این افراد در مورد خطاها و اشتباهات کوچک شما با اغراق رفتار کرده و آن‌ها را بزرگتر از واقعیت می‌کنند. به عنوان مثال، حتی اگر شما یک اشتباه کوچک یا رفتاری ساده و کم اهمیت داشته باشید، این افراد به شما به نحوی واکنش نشان می‌دهند که انگار شما کاری بسیار جدی و غیرقابل جبران انجام داده‌اید.

آنها دروغگوهای ماهری هستند:

افراد کنترل‌گر تلاش می‌کنند تا واقعیت و حقیقت شما را کنترل کنند. این افراد اغلب از دروغ‌گویی استفاده می‌کنند تا وضعیت خود را به نحوی نمایش دهند که با واقعیت شما تضاد نداشته باشد. زمانی که با آن‌ها مخالفت کنید، اصرار می‌کنند که شما اشتباه فکر می‌کنید و آن چیزی که آن‌ها می‌گویند درست است. گاهی این افراد در گفتگوها به قدری دروغ می‌گویند که شما ممکن است حقیقت اصلی را گم کرده و حتی شک کنید که آن چیزی که آن‌ها می‌گویند درست است، در حالی که واقعیت خود را از دست داده‌اید. این خیلی گسترده نیست.

علت‌های بوجود آمدن شخصیت کنترل گر

شخصیت کنترل گر، به علت مجموعه‌ای از عوامل و تجربیات زندگی می‌تواند بوجود آید. این علت‌ها ممکن است شامل موارد زیر باشند:

تجربیات کودکی: تجربیات کودکی می‌توانند نقش مهمی در شکل‌گیری شخصیت کنترل‌گر داشته باشند. مثلاً، کودکانی که در خانواده‌هایی با والدین کنترل‌گر و سلطنتی بزرگ می‌شوند، ممکن است از کودکی به این مدل رفتاری عادت کنند.

تربیت و خانواده: نقش والدین و تربیتی که از آن‌ها دریافت می‌کنند، می‌تواند تأثیر گذار باشد. والدین کنترل‌گر ممکن است فرزندان خود را به انعطاف ناپذیری و کنترل بیش از حد عادت دهند.

تجربیات اجتماعی: تجربیات در محیط‌های اجتماعی می‌توانند شخصیت کنترل‌گر را تقویت کنند یا به وجود آورند. به عنوان مثال، در محیط‌های کاری یا اجتماعی که از افراد انتظار می‌رود کنترل بیش از حد داشته باشند، افراد ممکن است به این مدل رفتاری عادت کنند.

فشارهای روانی: فشارهای روانی و استرس‌های مختلف ممکن است باعث تقویت شخصیت کنترل‌گری شوند. آنها ممکن است تصور کنند که با کنترل همه چیز، می‌توانند خود را در برابر فشارها و تهدیدها محافظت کنند.

مسائل امنیتی: برخی از افراد به دلیل مسائل امنیتی شخصی، ممکن است به شدت به کنترل و تصاحب نسبت به اشیاء، افراد یا موقعیت‌ها نیاز داشته باشند.

تجربیات ناکامی: تجربیات ناکامی در زندگی ممکن است باعث تشدید شخصیت کنترل‌گری شوند. افرادی که تجربه‌هایی از شکست و ناکامی داشته باشند، ممکن است سعی کنند با افزایش کنترل بر موارد دیگر، از تکرار شکست‌های زندگی جلوگیری کنند.

عوامل جامعه‌ای و فرهنگی: محیط فرهنگی و اجتماعی فرد نیز می‌تواند بر تشکیل شخصیت او تأثیر بگذارد. برخی از جوامع ممکن است از افراد انتظار داشته باشند که کنترل بیش از حدی را در رفتارها و تصمیم‌گیری‌های خود داشته باشند.

چگونه باید با شخصیت کنترل گر برخورد کنیم؟

اگر در تعامل‌های عاطفی یا حرفه‌ای با فردی که شخصیت کنترل‌گری دارد، مواجه شده‌اید، مهم است که واقع‌گرا و توجهی به خودتان داشته باشید. برای تشخیص اینکه آیا رفتارهای فرد کنترل‌گر به شما آسیب رسانده یا نه، می‌توانید به سوالات زیر پاسخ دهید:

آیا رفتارهای او آزادی و اختیار شما را سلب کرده است؟

او تصمیم‌گیری‌های شما را متوقف می‌کند یا مدام دست در تصمیمات شما می‌گذارد؟

شما حس می‌کنید گرفتار شده‌اید و مدام نگران هستید؟

آیا تعامل با او احساس محدودیت و فشار روی شما را به وجود آورده است؟

شما احساس خطر می‌کنید؟

آیا ترس از واکنش‌ها و تهدید‌های او به شما احساس خطر و نگرانی را برای شما به وجود آورده است؟

اگر پاسخ شما به این سوالات مثبت است، ممکن است در یک رابطه با شخص کنترل‌گر گرفتار شده باشید. در این صورت، می‌توانید از راهکارهای زیر برای مقابله با رفتارهای شخصیت کنترل‌گر استفاده کنید:

تعیین حدومرز خود:

برای مقابله با رفتارهای شخصیت کنترل‌گر، مهم است که حدومرزهای خود را تعیین کنید و به آنها پایبند باشید. این کار به شما کمک می‌کند تا از تخطی از مسائلی که برای شما مهم هستند جلوگیری کنید.

اجتناب از مشاجره:

تلاش برای پیروزی در یک دعوا با شخصیت کنترل‌گر به ندرت موفقیت آمیز است. به جای آن، نظرات و اعتقادات خود را قاطعانه اعلام کنید و از مشاجره‌ها اجتناب کنید.

حفظ آرامش:

در مواجهه با رفتارهای آزاردهنده، سعی کنید آرام باقی بمانید. شخصیت کنترل‌گر اغلب تلاش می‌کند تا شما را عصبانی کند تا بهترین کنترل را بر شما داشته باشد. به جای اینکه به عصبانیت او واکنش نشان دهید، آرامشتان را حفظ کنید.

درخواست کمک از مشاور:

اگر رفتارهای شخصیت کنترل‌گر به حدی رسیده که به شما آسیب می‌رساند، ممکن است نیاز به کمک مشاور یا روان‌درمانگر داشته باشید.

همچنین اگر شخص مورد نظر شما شریک عاطفی است، می‌توانید به ترتیب به مشاوری برای راهنمایی مراجعه کنید. اگر این شخص همکار شماست، می‌توانید مسئولان بالاتر در سازمان را در جریان وضعیت قرار دهید.

فرار از رابطه:

در مواردی که رفتارهای شخصیت کنترل‌گر به حدی شدید است که وارد آسیب‌های جدی برای شما می‌شود، بهترین راهکار ممکن این است که رابطه را ترک کنید و خود را از این محدودیت‌ها آزاد کنید. این تصمیم گاهاً بهترین انتخاب ممکن است.

جمع بندی رفتار کنترل گر

شخصیت کنترل‌گر به شخصیتی اشاره دارد که تمایل دارد تمام جوانب و ابعاد زندگی خود و دیگران را کنترل کند. این افراد اغلب تمام کارها، تصمیم‌گیری‌ها و رفتارها را براساس خواست و اراده خودشان مدیریت می‌کنند و به دیگران اجازه دخالت در مسائل مختلف را نمی‌دهند. آن‌ها معمولاً دارای تمایل به نفوذ در زندگی دیگران و اعمال قدرت بر آن‌ها هستند و می‌خواهند همه چیز به دقت به تمام خواسته‌ها و انتظارات آن‌ها پاسخ دهد. این تمایل به کنترل و نفوذ می‌تواند در ارتباطات شخصی و حرفه‌ای آن‌ها نمایان شود و به مشکلات و ناسازگاری‌های اجتماعی منجر شود. همچنین رفتار کنترل گر ویژگی‌های زیر را دارند:

  • محبت افراطی
  • محدود کردن رفت‌وآمد
  • ایراد گرفتن مداوم
  • آسیب‌زدن به خود
  • انتقال حس عذاب وجدان
  • دعوا و بحث و جدل
  • پرخاشگر بودن
  • انتقاد پذیر نبودن
  • حسود بودن نسبت به ارتباطاتتان
  • تمایل به تغییر شخصیت شما
  • و تحمل نه گویی نداشتن

 از مواردی هستند که با شخصیت کنترل‌گر مرتبط هستند.

ممنون که تا انتها همراه من در دانشگاه کسب و کار بودید. امیدوارم توانسته باشم اطلاعات کاملی در خصوص رفتار کنترل گر به شما ارائه کنم. همچنین شما می‌توانید از طریق بخش نظرات با تیم دانشگاه کسب و کار در ارتباط باشید.